Ngày 11/03/2021, Chính phủ ban hành Nghị định 18/2021/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 134/2016/NĐ-CP về thi hành Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu. Khoản 10 Điều 1 của nghị định này bổ sung Điều 28a vào Nghị định 134/2016/NĐ-CP, quy định riêng về điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan và áp dụng chính sách thuế khu phi thuế quan đối với doanh nghiệp chế xuất (DNCX) — trong đó hệ thống camera giám sát kết nối trực tuyến với cơ quan hải quan là một điều kiện bắt buộc.
Đây không phải yêu cầu tùy chọn: DNCX không đáp ứng đúng hạn sẽ mất chính sách thuế khu phi thuế quan và bị truy thu thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đối với hàng hóa nhập khẩu đã áp dụng chính sách này.
Đối tượng áp dụng
Điều 28a áp dụng cho mọi doanh nghiệp chế xuất là khu phi thuế quan — bao gồm cả dự án đầu tư mới, dự án mở rộng, và DNCX đã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (GCNĐKĐT) trước ngày Nghị định 18/2021/NĐ-CP có hiệu lực. Quy trình và mốc thời gian cụ thể khác nhau giữa hai nhóm này (xem bảng so sánh bên dưới).
Điều kiện hệ thống camera giám sát (khoản 1 Điều 28a)
Hàng rào và cổng/cửa ra vào
Có hàng rào cứng ngăn cách với khu vực bên ngoài; có cổng/cửa ra, vào đảm bảo việc đưa hàng hóa ra, vào doanh nghiệp chế xuất chỉ qua cổng/cửa (điểm a khoản 1 Điều 28a).
Camera phủ đủ vị trí, hoạt động 24/24
Hệ thống ca-mê-ra quan sát được các vị trí tại cổng/cửa ra, vào và các vị trí lưu giữ hàng hóa ở tất cả các thời điểm trong ngày, kể cả ngày nghỉ, ngày lễ (điểm b khoản 1 Điều 28a).
Kết nối trực tuyến với cơ quan hải quan
Dữ liệu hình ảnh ca-mê-ra được kết nối trực tuyến với cơ quan hải quan quản lý doanh nghiệp, theo định dạng thông điệp dữ liệu do Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan ban hành (điểm b khoản 1 Điều 28a).
Lưu trữ tối thiểu 12 tháng
Dữ liệu hình ảnh phải được lưu giữ tại doanh nghiệp chế xuất tối thiểu 12 tháng (điểm b khoản 1 Điều 28a).
Phần mềm quản lý nhập - xuất - tồn
Có phần mềm quản lý hàng hóa nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế để báo cáo quyết toán nhập - xuất - tồn theo quy định pháp luật về hải quan (điểm c khoản 1 Điều 28a).
Định dạng thông điệp dữ liệu trao đổi giữa camera doanh nghiệp và hệ thống hải quan do Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan ban hành riêng, không nằm trong nội dung Nghị định 18/2021/NĐ-CP — cụ thể tại Quyết định số 247/QĐ-TCHQ ngày 02/03/2022 (xem bảng thông số kỹ thuật ngay bên dưới).
Tiêu chuẩn kỹ thuật tối thiểu đối với hệ thống camera tại DNCX
Số liệu dưới đây trích từ Phụ lục I ban hành kèm theo Quyết định số 247/QĐ-TCHQ ngày 02/03/2022 của Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan — văn bản hướng dẫn chi tiết cho điểm b khoản 1 Điều 28a (được bổ sung bởi khoản 10 Điều 1 Nghị định 18/2021/NĐ-CP). Đây là số liệu chính thức, không phải khuyến nghị.
| Thông số kỹ thuật | Yêu cầu kỹ thuật |
|---|---|
| Bộ cảm biến ảnh | 1/2.8", công nghệ CMOS hoặc CCD |
| Chức năng Day/Night | Có |
| Số điểm ảnh | 1920 x 1080 |
| Cân bằng trắng | Có |
| Chuẩn nén ảnh | Tối thiểu một trong các chuẩn sau: M-JPEG, H.264, H.265, H.264+, H.265+ |
| Tiêu cự | Ngưỡng dưới 2,8 mm — ngưỡng trên 12 mm |
| Góc nhìn ngang | Tối thiểu 33 độ |
| Tốc độ khung hình | 30 fps |
| Giao thức mạng | Hỗ trợ một trong các giao thức mạng sau: IPv4, IPv6, TCP, DHCP, HTTP, SNMP |
| Chống ngược sáng | Tối thiểu 146 dB với độ phân giải 1920x1080 hoặc tối thiểu 120 dB với độ phân giải 2560x1440 |
| Chống bụi nước | IP67 |
| Nhiệt độ làm việc tối đa | 60 độ C |
| Độ nhạy sáng (Màu/đen trắng) | <= 0,0225 lx (màu) / 0 lx (có sử dụng IR) |
| Đáp ứng chuẩn ONVIF | Có |
| Đáp ứng một trong các tiêu chuẩn an toàn | EN 60950-1, cUL 60950-1, CAN/CSA-C22.2 No.60950-1-07 |
Đây là tiêu chuẩn phần cứng camera (Phụ lục I). Quyết định 247/QĐ-TCHQ có thể còn phụ lục khác quy định định dạng thông điệp dữ liệu trao đổi với hệ thống hải quan — nếu bạn có văn bản đầy đủ, gửi thêm để tôi cập nhật chính xác vào bài. Cần ước tính dung lượng lưu trữ theo số camera, độ phân giải và số ngày lưu thực tế? Dùng công cụ tính dung lượng camera
Dự án đầu tư mới / mở rộng
Chậm nhất 30 ngày trước thời điểm DNCX chính thức đi vào hoạt động, doanh nghiệp gửi thông báo đã đáp ứng điều kiện cho Chi cục Hải quan quản lý (Mẫu số 25). Chi cục Hải quan có tối đa 10 ngày làm việc để kiểm tra và xác nhận (Mẫu số 26). Nếu chưa đáp ứng, doanh nghiệp được tiếp tục hoàn thiện nhưng không quá 01 năm kể từ ngày cấp văn bản xác nhận lần đầu.
DNCX đã hoạt động trước Nghị định
DNCX đã được cấp GCNĐKĐT trước ngày Nghị định 18/2021/NĐ-CP có hiệu lực (kể cả đã được hải quan xác nhận điều kiện trước đó) có tối đa 01 năm kể từ ngày Nghị định có hiệu lực để hoàn thiện điều kiện, thông báo cho Chi cục Hải quan và được kiểm tra, xác nhận theo đúng quy trình tương tự (10 ngày làm việc mỗi vòng kiểm tra).
Hệ quả nếu không đáp ứng đúng hạn
Quá thời hạn 01 năm nêu trên mà DNCX không thông báo hoặc không đáp ứng điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan thì không được áp dụng chính sách thuế đối với khu phi thuế quan kể từ thời điểm quá hạn — phải nộp đủ thuế, tiền chậm nộp và tiền phạt vi phạm đối với hàng hóa nhập khẩu đã áp dụng chính sách thuế khu phi thuế quan trước đó. Nếu sau đó doanh nghiệp đáp ứng điều kiện và được Chi cục Hải quan xác nhận, chính sách thuế được áp dụng lại kể từ ngày có văn bản xác nhận (khoản 4đ, 5d Điều 28a). Trường hợp doanh nghiệp đã đáp ứng điều kiện nhưng trong giai đoạn chờ xác nhận chưa được áp dụng chính sách thuế, số tiền thuế đã nộp được xử lý theo quy định về tiền thuế nộp thừa (khoản 7 Điều 28a).
Văn bản gốc
Toàn bộ nội dung trên tổng hợp từ Nghị định 18/2021/NĐ-CP ngày 11/03/2021 — Điều 28a nằm trong khoản 10 Điều 1 (trang 19-25 của bản PDF gốc). Xem trực tiếp bên dưới hoặc tải về để đối chiếu.
Lưu ý
Bài viết mang tính tổng hợp tham khảo, không thay thế văn bản pháp luật gốc hoặc ý kiến chính thức của cơ quan hải quan. Bảng thông số kỹ thuật trích từ Phụ lục I, Quyết định 247/QĐ-TCHQ ngày 02/03/2022; phần định dạng thông điệp dữ liệu trao đổi (nếu quy định ở phụ lục khác của quyết định này) chưa có trong bài. Trước khi triển khai, doanh nghiệp nên đối chiếu trực tiếp với Chi cục Hải quan quản lý và toàn văn quyết định hiện hành.